مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش زبان و ادبیات فارسی1735-103021692024131Analysis of the Long Story "Parandeh dar Baad (Bird in the Wind)"From the Perspective of Nativismتحلیل داستان «پرنده در باد» از منظر بومی‌گرایی125fa مهدی ابراهیمی لامعدانشجوی دکتری پژوهش هنر، دانشگاه هنر تهران، ایران0000-0003-2630-8751صابرامامیدانشیار گروه هنرهای کاربردی، دانشگاه هنر، تهران، ایران 0000-0002-2817-3283سید محسنهاشمیدانشیار گروه سینما و تأتر، دانشگاه هنر، تهران، ایران 0000-0003-4355-24492023519Localism is a modern term that emerged in the process of independence and liberation of the eastern colonized countries from the domination of the western colonialist countries and at the same time entered various fields including fiction.In this context, the analysis of fictional works has special importance as one of the most important sources of nativism; because on the one hand it is connected with various social concepts and on the other hand it leads to our understanding of the components of nativism and how to use them in the text. In this regard, this article with the descriptive and analytical method, analyzes the components of nativism in the book "Parandeh dar Baad (Bird in the Wind) ". In this way, first the primary data was collected through documentary study and then it was analyzed in the framework of the definition of nativism and the components of Iranian identity. The results of the research showed that the author highlighted the components of Iranian identity in this book, namely: language, culture, religion, history and geography of the land, as well as foreign-oriented aspects.بومی‌گرایی، اصطلاحی مدرن است که در روند استقلال و رهایی کشورهای استعمارزدۀ شرقی از سلطۀ کشورهای استعمارگر غربی پدید آمد و همزمان به حوزه‌های مختلفی از جمله ادبیات داستانی راه یافت. در این زمینه، تحلیل آثار داستانی در جایگاه یکی از مهم¬ترین منابع بومی‌گرایی، اهمیتی خاص دارد؛ زیرا از یکسو با مفاهیم گوناگون اجتماعی پیوند خورده است و از سوی دیگر به شناخت ما از مؤلفه‌های بومی‌گرایی و چگونگی کاربست آنها در متن منجر می‌گردد. این مقاله به روش توصیفی و تحلیلی به واکاوی مؤلفه‌های بومی‌گرایی در کتاب «پرنده در باد» اثر محسن حسام پرداخته است؛ بدین شیوه که ابتدا داده‌های اولیه از راه مطالعۀ اسنادی جمع‌آوری و سپس در چارچوب تعریف بومی‌گرایی و مؤلفه‌های آن تجزیه و تحلیل شده است. نتایج تحقیق نشان می‌دهد که نویسنده در این کتاب به برجسته‌سازی مؤلفه‌های هویت ایرانی یعنی زبان، فرهنگ، دین، تاریخ و جغرافیای سرزمین و همچنین جنبه‌های بیگانه‌محور پرداخته است.

http://literature.ihss.ac.ir/fa/Article/Download/42315

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش زبان و ادبیات فارسی1735-103021692024131Metaphorical Synesthesia or Cross-Modal Correspondences? A Cognitive-Semantic Approach to Multi-Modal Expressions in Sa’adi’s Boostanحسّامیزی استعاری یا مطابقت‌های میان‌وجهی؟ بررسی عبارات چند‌وجهی در «بوستان» سعدی در چارچوب معناشناسی شناختی2754faمحمود نقی زادهاستادیار گروه زبان‌شناسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران 000000029442202353Synesthesia or sensory fusion is represented through cross-modal expressions in language. In synesthesia, there is a kind of meaning transfer between words of different modalities. The present study aims at exploring mechanisms involved in transferring predicates from one sense modality to another. And also we explore factors involved in interpreting cross-modal expressions in Sa’adi’s Boostan using tenets of cognitive semantics such as embodied meaning, cultural factors and evaluative content of sensory terms along with the role human's mental architecture in deriving different literal and non-literal meanings from these expressions. The data include cross-modal expressions collected from Sa’adi’s Boostan and analysis is carried out in a descriptive method. Results show that our understanding of meaning transfer between sensory modalities is syncretic rather than metaphorical. Therefore, predicate transfer in cross-modal expressions in Sa’adi’s Boostan is done through mechanisms such as experiential correlations between different concepts, conceptual metonymy and evaluative valence of sense words. Furthermore, there are psychologically primitive concepts for sense words in Sa’adi’s Boostan that span all domains of sensory experience and are activated in presence of certain stimuli to trigger derivation of various literal meanings. Finally, Iranian Culture and lifestyle in Saadi's period play their role as a filter for preventing elements that are not in accordance with Persian culture from appearing in linguistic realization. حسامیزی یا آمیختگی حسی در زبان به صورت عبارت‌های میان‌وجهی تجلی می‌یابد و در آن، بینِ واژه‌های مربوط به وجوه حسی مختلف، انتقال معنا صورت می‌گیرد. تحقیق حاضر با هدف بررسی سازوکارهای دخیل در تفسیر عبارات میان‌وجهی در بوستان سعدی و با بهره‌گیری از رویکرد معناشناسی شناختی انجام می‌شود. در این پژوهش، نقشِ بدنمندی معنا، مؤلفه‌های فرهنگی و محتوای ارزشی واژه‌های حسی و همچنین جایگاه معماری ذهن انسان در انتقال گزاره از یک وجه حسی به وجه حسی دیگر و همچنین برداشت معانی تحت‌اللفظی و غیر تحت‌اللفظی از عبارات میان‌وجهی بررسی می¬شود. داده‌های این تحقیق از طریق مطالعة بوستان سعدی و استخراج عبارات حسی جمع‌آوری می‌شود و به شیوه‌ای توصیفی تجزیه و تحلیل می¬شود. نتایج حاصل از تحلیل داده‌ها نشان می‌دهد که درک ما از انتقال معنا بین حوزه‌های حسی نه از طریق استعارة صرف، بلکه به شیوه‌ای تلفیقی صورت می‌گیرد. بر این اساس، انتقال معنا در ساختارهای میان‌وجهی در بوستان سعدی ممکن است بر پایة همبستگی تجربی میان مفاهیم متفاوت، رابطة مجاز مفهومی بین دو پدیده یا بر پایة محتوای ارزشی واژه‌های حسّی صورت گیرد. بعلاوه گویشوران زبان فارسی به کمک مفاهیم روان‌شناختی اولیه‌ای که همه حوزه‌های تجربه حسی را در برگرفته و در حضور محرک‌های مشخص فعال می‌شود، معانی تحت‌اللفظی متعددی از واژه‌های حسی در بوستان سعدی برداشت می‌کنند. ضمن اینکه مؤلفه‌های فرهنگی زبان فارسی در پالایش مفاهیم و جلوگیری از بروز و ظهور عناصر ناسازگار در زبان نقش دارند

http://literature.ihss.ac.ir/fa/Article/Download/43105

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش زبان و ادبیات فارسی1735-103021692024131Identity fragmentation and instability and narrative in Mohammad Reza Kaateb's novelsچندپارگی و تزلزل هویت و روایت ‌در رمان‌های «محمدرضا کاتب»5579faمریمرامین‌نیااستادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه گنبدکاووس، ایران 0000-0003-1235-1580آمنهمیردیلمیدانشجوی کارشناسی ارشد گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه گنبدکاووس، ایرانحسینمحمدیاستادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه گنبدکاووس، ایران 2023420In postmodern novels, the concept of identity does not enjoy any coherence and stability existing in pre-modern novels. Indeed, such a concept is fragmented, disjointed and unstable. Narrative in postmodern stories is thus unreliable, suspicious and contradictory due to the fragmented and fluid identities of the characters. One of the most prominent and prolific writers in the contemporary era is Mohammad Reza Kaateb, some of whose novels are similar to postmodernist elements. In so doing, the concept of identity and narrative is disclosed in this study. In this research, in a descriptive and analytical way, six novels of the author named "Aftab Prast-e Nazanin (Lovely Chameleon)", "Balzans (The Fliers )", "Bi Tarsi (Fearless)", " Pasti (Dowmhill)", " Ram Konandeh (The Domesticator)" and "Hiss" from the point of view of postmodernist components. Identity, character and narration have been investigated. The findings show that most of the characters in the addressed novels are of indeterminate, fragmented identities. Wandering, displacement and overlapping of characters with each other, inability in self-recognition, is evidence to their disjointed identities. Fragmented and contradictory narratives in characters and adventures are one main feature that marked the writer's novels with uncertainty.The post-modernist components of ontological doubt, uncertainty and fragmentation and contradiction in identity and narrative are very impressive in such novels as Lovely Chameleon, Downhill, The Domesticator and Hiss. In contrast, The Fliers and Fearless have used such elements to a milder extent. هویت در رمان‌های پست¬مدرن، انسجام و ثبات رمان‌های پیشامدرن را ندارد و از این¬رو سیال، چندپاره، از هم گسیخته و متزلزل است. روایت‌پردازی در داستان پسامدرن به تأثیر از هویت‌های چندپاره و سیال شخصیت‌ها، غیر قابل اعتماد، مشکوک و متناقض است. «محمدرضا کاتب»، یکی از نویسندگان پرکار دورۀ معاصر است که برخی رمان‌هایش به مؤلفه‌های پست¬مدرنیستی تشبه می‌جوید. به همین منظور، پژوهش پیش رو درصدد بررسی مسئله هویت و روایت‌پردازی رمان‌های این نویسنده برآمده است. در این پژوهش به شیوۀ توصیفی- تحلیلی، شش رمان کاتب به نام¬های «آفتاب پرست نازنین»، «بالزن¬ها»، «بی‌ترسی»، «پستی»، «رام¬کننده» و «هیس» از منظر مؤلفه‌های پست¬مدرنیستیِ هویت، شخصیت و روایت‌پردازی بررسی شده است. نتایج اجمالی پژوهش بیانگر آن است که در رمان‌های بررسی‌شده، بیشتر شخصیت‌ها، هویت‌های نامتعین، سیال و چندپاره دارند. سرگردانی، جابه‌جایی و هم‌پوشانی شخصیت‌ها با یکدیگر، ناتوانی در شناختِ خود، گواه هویت‌های ازهم‌گسیخته آنهاست. روایت‌های چندپاره و متناقض از شخصیت‌ها و ماجراها، شاخصۀ دیگری است که رمان‌های کاتب را با عدم قطعیت نشان‌دار می‌کند. مؤلفه‌های پست¬مدرنیستیِ تردید هستی‌شناسانه، عدم قطعیت و چندپارگی و تناقض در هویت و روایت‌پردازی در رمان‌های «آفتاب¬پرست نازنین»، «پستی»، «رام¬کننده» و «هیس» بسیار چشمگیر است ولی در «بالزن‌ها» و «بی‌ترسی» به میزان ملایم‌تری به کار رفته است.

http://literature.ihss.ac.ir/fa/Article/Download/41940

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش زبان و ادبیات فارسی1735-103021692024131The effects of defamiliarization in Abhar al-Asheqin with the approach of adding rules and rules of strawجلوه‌های آشنایی‌زدایی در «عبهر العاشقین» با رویکرد قاعده‌افزایی و قاعده‌کاهی81108faمنظرسلطانیدانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران 0000-0001-8019-1975 آذرفیروزی راددانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی دانشگاه خوارزمی تهران، ایران0000000247428536202359 Part of the mysticism of the 6th century is the result of the thoughts of "Ruzbehan Baghli". In the book "Abhar al-Asheqin", Roozbahan Baghli has mixed dynamic thought with creativity with poetic expression in the form of prose and intertwined the boundaries between prose poetry and poetic prose. In the study of the language of "Abhar al-Asheqin" in this research, defamiliarization components were identified in his prose with an emphasis on the opinions of "leach".For this purpose, descriptive-analytical method and library resources have been used. In this book, Rozbahan's language has a special system, and the methods of defamiliarization, rule-making, and linguistic rule-enhancing, influenced by Rozbahan's mystical experiences, are well expressed. Grammarization through the process of verbal repetition is in the form of a balance resulting from lexical repetition, and among these, there is more incomplete phonetic repetition than complete phonetic repetition in the form of parallel (parallel and opposite) and congruent words. As a factor in creating defamiliarization in the form of personalization, simile, and metaphor, defamiliarization is the most frequent form of fantasy in "Abhar al-Asheqin" and the combinations of words that are mixed in an artistic and innovative way defamiliarize the language. The succession of additions and the use of verses and hadiths and contrasts are also among his tricks in this work. بخشی از عرفان قرن ششم، حاصل اندیشه‌های «روزبهان بقلی» است. در کتاب «عبهر العاشقین»، روزبهان بقلی با بیان شاعرانه در قالب نثر، اندیشۀ پویا را با خلاقیت درآمیخته و مرزهای بین شعر منثور و نثر منظوم را درهم تنیده است. در بررسی زبان «عبهر العاشقین» در این پژوهش، مؤلفه‌های آشنایی‌زدایی در نثر او با تأکید بر آرای «لیچ» شناسایی شد. روش پژوهش، توصیفی- تحلیلی است و از ابزار منابع کتابخانه‌ای استفاده شده است. زبان روزبهان در این کتاب، نظامی ویژه دارد و شگردهای آشنایی‌زدایی، قاعده‌کاهی و قاعده‌افزایی زبانی، متأثر از تجربه¬های عرفانی روزبهان به خوبی نمود یافته است. قاعده‌افزایی از طریق فرایند تکرار کلامی به شکل توازن حاصل از تکرار واژگانی است و از این میان تکرار آوایی ناقص بیشتر از تکرار آوایی کامل در قالب کلمات مسجع (متوازی و مطرف) و متجانس وجود دارد. قاعده‌کاهی (هنجارگریزی) نیز به عنوان عاملی در ایجاد آشنایی‌زدایی در قالب تشخیص و تشبیه و استعاره، پربسامدترین صور خیال در «عبهر العاشقین» است و ترکیبات واژگان که به شکل هنری و بدیع درآمیخته‌اند از زبان آشنایی‌زدایی می‌نمایند. تتابع اضافات و به کارگیری آیه و حدیث و متناقض‌‌نمایی نیز از شگردهای او در این اثر به شمار می‌آید.

http://literature.ihss.ac.ir/fa/Article/Download/43180

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش زبان و ادبیات فارسی1735-103021692024131Breaking the foundation in Shams Tabrizi articlesشالوده‌شکنی در مقالات شمس تبریزی109127faمحمودخرم آبادیدانشجوی دکتری گروه ادیان و عرفان، واحد خرم آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، خرم‌آباد، ایران علی اکبر افراسیاب پوردانشیارگروه ادیان و عرفان، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایرانعلی فتح اللهی دانشیار گروه ادیان و عرفان، واحد خرم آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، خرم‌آباد، ایران 20221016This article deals with the analysis of the elements that break the foundation from the point of view of Derrida and the analysis of these elements in the articles of Shams and tries to reconstruct the pluralism of meaning in damaging the metaphysical ideas presented in Western philosophy and reach new meanings from the text. Shams Tabrizi's articles have the capacity to achieve countless signs and symbols for multiple meanings with consecutive semantic suspensions. The authors of this article, with descriptive-analytical method based on Derrida's foundation-breaking approach, examine some of these concepts such as the negation of the definition of the unit of truth, the death of the author, the semiotics of post-structuralism, the dominant ideology of the text through the negation of contrasts, values, etc. have done. In Shams's articles, in the field of negation of the definition of the single truth, the truth is not considered an absolute and single thing, but it is placed in the field of interpretive debates and everyone has their own interpretation of it. Contrary to the views of Platonic logos, Shams introduces wisdom and rationalism as completely incomplete in the path of truth and sees it as a veil for the seeker. He does not contrast writing and speech or presence and absence, but beyond these two, he generally considers speech and presence as a veil.این مقاله با تحلیل عناصر شالوده¬شکنی از دیدگاه «دریدا» به تشریح این عناصر در مقالات شمس پرداخته و می‌کوشد تا تکثر معنایی را در خدشه¬دار کردن انگاره¬های متافیزیکی مطرح‎شده در فلسفة غرب بازسازی کند و به معناهایی تازه از متن دست یابد. مقالات شمس تبریزی این ظرفیت را دارد که با تعلیق-های پیاپی معنایی، دال¬ها و نشانه¬های بی¬شماری را برای معناهای متکثر حاصل کند. نویسندگان با روش توصیفی- تحلیلی بر اساس رویکرد شالوده¬شکنی دریدا، برخی از این انگاره¬ها مانند نفی تعریف واحد حقیقت، مرگ مؤلف، نشانه-شناسی پساساختارگرایی، ایدئولوژی غالب متن از طریق نفی تقابل¬ها و ارزش¬ها و... را تدقیق کرده‎اند. در مقالات شمس، در حوزة نفی تعریف حقیقت واحد، حقیقت، امری مطلق و واحد تلقی نمی¬شود، بلکه در حوزة بحث¬های تأویلی قرار می‎گیرد و هر کس دریافت خاص خود را از آن دارد. شمس برعکس دیدگاه¬های لوگوس¬محور افلاطونی، خرد و عقل¬گرایی را در راه حقیقت، کاملاً ناقص معرفی می¬کند و آن را حجاب راه سالک می¬بیند. او نوشتار و گفتار یا حضور و غیبت را در تقابل با یکدیگر قرار نمی¬دهد، بلکه فراتر از این دو، به طور کلی سخن و حضور را حجاب می¬داند.

http://literature.ihss.ac.ir/fa/Article/Download/39754

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش زبان و ادبیات فارسی1735-103021692024131Anecdotes of dignities; From dignity-building to anti-dignity (Sources of elders' dignity up to the 9th lunar century)حکایات کرامات؛ از کرامت‌سازی تا کرامت‌ستیزی (منابع کرامات مشایخ تا قرن نهم قمری)129157faمحمدرودگراستادیار گروه عرفان اسلامی، پژوهشکده امام خمینی و انقلاب اسلامی، ایران 20211213The main theme of most of Sufi's anecdotes is the virtues of elders. This means a huge amount of tazkira and mystical manaqibnameh and some other Sufi texts, all of which can be included under the title "Anecdotes of Dignities". Dignities anecdotes have always been the stage of rejection and acceptance by different groups of its audience. Some people who believe in dignity have not only accepted these anecdotes, but have tried to forge several dignities in the same format for the sheikhs of Sufi. On the other hand, some deniers and those who don't believe in dignity not only are not satisfied with not accepting and denying from the heart, but also they have led the work to anti-dignity. Some contemporary researchers have also come out against dignity, or have questioned the realism of such anecdotes, or have set limits for it, for reasons such as the creation of dignity. In the midst of these dignifications and anti-dignity, how can we scientifically recognize the dignity of Owlia as a mystical phenomenon? In this article, after examining the motivation of dignitaries and denying dignitaries, it is clear in descriptive and analytical manner that supporters and opponents of dignity do not prevent us from not recognizing the dignities of the saints as mystical realities. The importance of the subject lies in the believability and realism of anecdotes of dignities, which include a large volume of literary and mystical heritage.درون¬مایة بیشتر حکایات صوفیه، کرامات مشایخ است. این یعنی حجم عظیمی از تذکره‌ها و مناقب‌نامه‌های عرفانی و برخی دیگر از متون صوفیانه که همگی را می‌توان با عنوان «حکایات کرامات» گنجاند. حکایات کرامات همواره عرصة رد و قبولِ گروه‌های گوناگون از مخاطبانِ خود بوده است. برخی از کرامت‌باوران نه-تنها این حکایات را پذیرفته‌اند، بلکه کوشیده‌اند کراماتی چند در همین قالب برای مشایخ صوفیه جعل کنند. در مقابل، برخی از منکران و کرامت‌ناباوران نیز به نپذیرفتن و انکار قلبی بسنده نکرده، کار را به کرامت‌ستیزی کشانده‌اند. برخی از پژوهشگران معاصر نیز به دلایلی همچون کرامت‌سازی، یا رسماً و علناً به ستیزه با کرامات برخاسته‌اند، یا به گونه‌ای واقع‌گراییِ اینگونه حکایات را زیر سؤال برده‌اند، و یا برای آن، محدودیت‌هایی قائل شده‌اند. چگونه می‌توان در میانة این کرامت‌سازی‌ها و کرامت‌ستیزی‌ها، کرامات اولیا را به عنوان یک پدیدة عرفانی به طور علمی بازشناسی نمود؟ در این نوشتار پس از بررسی انگیزة کرامت‌سازان و انکار کرامت‌ستیزان، به شیوة توصیفی و تحلیلی مشخص می‌شود که کرامت‌سازی‌ها و کرامت‌ستیزی‌ها مانع از آن نیست که نوع کرامات اولیا را به عنوان واقعیت‌هایی عرفانی به رسمیت نشناسیم. اهمیت موضوع در باورپذیری و واقع‌نمایی حکایات کرامات است که حجم بسیاری از تراث ادبی و عرفانی را شامل می¬شود.

http://literature.ihss.ac.ir/fa/Article/Download/32645