مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش زبان و ادبیات فارسی1735-103015462017920Analysis of Hujwiri’s Viewpoint on Shia in Kashf-ul Mahjoub تحلیل نگرش هجویری در کشف‌المحجوب نسبت به مذهب تشیع2743faصدیقهایفاییزبان وادبیات فارسی خلیلحدیدیهیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی تبریزعلیدهقانآزاد اسلامی تبریز2016718Ali bin Usman Hujwiri is well-known for his role in the mystic literature of Sufiyya who achieved writing Kashf-ul Mahjoub based on his knowledge of Quran and Prophet’s life and through a deep study of great Sufis. Due to the time and place of his life, and under the influence of the dominant Kalam schools, specially Ash’ariyyah, Hujwiri has had a very misled and contradictory understanding of shia and has conveyed anti- rationale and unreasonable statements about shi'ism. This study aims to review Hujwiri’s ideas on Shia through a general survey of mystical and Kalami approaches. To do this, the content will be with an intra-religious attitude and by evaluating factors analyzed like internal contradictions, contrasting Quran, tradition, and history, selection, and elimination, fanatical acceptance, or denial are parts of this systematic analysis. The authors came to the conclusion that Hujwiri, like his predecessors, had mixed right with wrong in a sophisticated way, and had a distraught attitude towards Shia.علی بن عثمان هجویری از زعما و بزرگان تاریخ ادبیات عرفانی صوفیه است که با تأسی به معارف قرآن و فرهنگ نبوی و با استغراق در سخنان صوفیان صافی‌ضمیر موفق به تألیف کشف‌المحجوب شده است. هجویری به سبب تأثر از شرایط زمانی، مکانی و جایگاه مذاهب کلامی، به‌ویژه غلبه اشعریت، مواضعی پرلغزش و پرتشتت در باب مذهب تشیع برگزیده و گزارشگر گزاره‌هایی عقل‌ستیز و باورسوز دربارة این مذهب بوده است. این پژوهش درصدد نقد آرای هجویری در باب مذهب تشیع از طریق بررسی کلی روش‌ها و رویکردهای عرفانی- کلامی مؤلف در قالب نقد محتوایی با نگرش درون دینی و با سنجش نگره‌هایی چون تناقض‌های درونی، مخالفت با قرآن، سنت و تاریخ، گزینش و حذف، پذیرش و رد متعصبانه در تحلیل کلی سامان‌یافته است. نگارندگان به این نتیجه رسیده‌اند که هجویری به شیوه پیچیده پیشوایان خود، صحیح و ناصحیح را آمیخته و دچار مغالطه در باب مذهب تشیع بوده است. http://literature.ihss.ac.ir/fa/Article/Download/10285

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش زبان و ادبیات فارسی1735-103015462017920Mixed Metonymy in Bidel’s Ghazalsکنایه‌های ترکیبی در غزلیات بیدل4568faسیاوشحق‌جوعلوم انسانیمحسنسرمدیمازندران2016101Mixed metonymy, as a figures of speech, is the result of combining metonymy with implicit metaphor or Iham. Although there are instances of this kind of metaphor in Khorasani style, and it has attracted so much attention in Iraqi and Azarbaijani styles, it has been most frequent in Hindi style; in a way that it is the most style-related figure of speech in this literary school, and hence, from a general point of view, you can not talk about Hindi literary style without considering this figure of speech and other figures close to it. The frequency of this figure of speech in Bidel’s Ghazals (1054-1132) is so much that it can be found in all his Ghazals even more than once. In this research, this figure of speech is studied in 300 Ghazals which were chosen randomly among 2900 Ghazals of Abdul-Qader Bidel Dehlavi. Using this figure of speech, Bidel related different range of words (From nature to man-made objects; from the most delicate feelings to the finest abstract concepts) to metonymies which are combined with Iham and are mostly related to human, and in this way he created novel images. یکی از انواع کنایه های ترکیبی صناعتی است که از آمیختن دو صنعت بیانی کنایه و استعارۀ مکنیه با صنعت بدیعی ایهام پدید می آید و با آن که در سبک خراسانی نمونه هایی دارد و در سبک عراقی و شیوۀ آذربایجانی نیز توجّه بسیار بدان شده است، بیشترین فراوانی اش در سبک هندی است؛ به صورتی که شاید بتوان گفت که سبک سازترین صناعت در این شیوه است و از این روست که در منظری عام، تصوّر طرز هندی بدون آن و صناعات خویشاوندش محال می نماید. فراواني اين صنعت در غزليات بيدل (1054-1132ق) نیز به‌حدّي است كه به-طور متوسّط تقریباً در هر غزل او هست و آن هم بیش از یک بار. بررسی این صناعت در 300 غزل اتّفاقی از 2900 غزل عبدالقادر بیدل دهلوی، جستار کنونی را پدید آورده است. بیدل به یاری این صنعت چیزهایی گونه‌گون را (از طبیعت و برساخته های انسان گرفته، تا خُردترین حالات و حتی اسامی معنا) در جایگاه مستعارله به کار می برد و آن گاه کنایه هایی غالباً انسانی را، آمیخته به ایهام، بدانها نسبت می دهد و تصاويري نو می سازد. http://literature.ihss.ac.ir/fa/Article/Download/10346

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش زبان و ادبیات فارسی1735-103015462017920Story of Siavash in Shahnameh Based on Julia Kristeva’s Theory of Abjectionبررسی داستان سیاوش بر اساس نظریة «آلوده‌انگاری» ژولیا کریستوا126faذوالفقار علامیدانشگاه الزهرافاطمهباباشاهیدانشگاه الزهرا20161119The story of Siavash is one of the most tragic stories of Shahnameh which has a great potential to be studied in different ways. Furthermore, it contains some of the principal messages regarding national epic and Iranian myths, like the battle between good and evil, Iran and Aniran, fighting the dirt and filth in human soul, and etc. One of the theories that has a psychological approach to the analysis of literary works, and seems appropriate for analyzing this story is the theory of Abjection introduced by Julia Kristeva, a post-structuralist critique, based on this theory, the poet or writer projects the filth and dirt in human souls through the text. The story of Sudabeh’s sinful love, Siavash passing through fire to prove his innocence, and his tragic death in Touran are some of the obvious aspects of the story that makes the theory of abjection appropriate for the analysis of this story. Therefore, in this article, the story is analyzed focusing on the such elements of the story like Sudabeh’s love, and other events that led to his tragic death. The article tries to answer these questions: how much is the application of this theory efficient in this story? Is it possible to achieve a new analysis by applying this theory? The results are as follows: Using Kristeva’s theory of Abjection in the analysis of this story can provide us with an explanation, and a novel reading of the story from this point of view. It also provides the readers with a new judgment about Ferdowsi, the poet of the story.داستان سیاوش از جمله داستان‌های تراژیک شاهنامه است که افزون بر قابلیت‌ها و ظرفیت‌های گوناگونی که برای نقد و بررسی دارد، برخی از پیام‌های اصلی حماسة ملی و اسطوره‌های ایرانی مانند: نبرد میان خیر و شر، ایران و انیران، مبارزه با پلیدی‌ها و پلشتی‌های روح انسانی و... در آن جریان دارد. یکی از نظریه‌هایی که با نگاه روانکاوانه به تحلیل آثار ادبی می‌پردازد و برای تحلیل این داستان مناسب به نظر می‌رسد، نظریة آلوده‌انگاری ژولیا کریستوا از منتقدان پساساختارگراست که بر اساس آن شاعر یا نویسنده، پلید‌ی‌ها و پلشتی‌های روح انسانی را از طریق متن برون‌فکنی می‌کند. ماجرای عشق آلودة سودابه، گذر سیاوش ازآتش برای اثبات بی‌گناهی و مرگ اندوهبار او در توران زمین، از نمودهای آشکار و آلوده‌انگارانه این داستان است که زمینه را برای استفاده از این رویکرد فراهم می‌سازد. از این رو، این مقاله در صدد است با توجه به وجود رانه‌ها و افزونه‌های آلوده در این داستان که در جریان عشق سودابه، در نهایت با همراهی عواملی دیگر مرگ اندوهبار او را رقم می‌زند، آن را تحلیل کند و به این پرسش پاسخ دهد که کاربرد این نظریه تا چه اندازه در این داستان مؤثر و کارآمد است؟ و با کاربست این نظریه، آیا به تحلیلی تازه می‌توان دست یافت یا خیر؟ برآیند مطالعه نشان می‌دهد: این بررسی با تبیین نظریة آلوده‌انگاری کریستوا و تحلیل داستان سیاوش از این منظر، سازگاری دارد و امکان خوانشی نوین از آن و به تبع آن قضاوتی دیگرگون از فردوسی، سراینده‌ داستان را، برای خوانندگان فراهم می‌سازد.http://literature.ihss.ac.ir/fa/Article/Download/10393

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش زبان و ادبیات فارسی1735-103015462017920Structure and Content Analysis in the Novel “Mim-e-Aziz” as a Metafictionبررسی ارتباط ساختار و محتوا در فراداستان «میم عزیز»99126faنفیسه لیاقی مطلقدانشگاه علامه طباطباییمحمدمحمودیپژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات اجتماعی20201217Metafiction is a very popular genre in Iran because of its unfamiliar nature. But a large number of texts published in Iran as Metafiction, just focus on the mefaliction form and don’t represent postmodern experiences. Novel as as a reflective media, has to be integrated with its own Zeitgeist (spirit of the times) to be able to analyze the issues of contemporary life and culture of the society. Therefore, metafictional techniques must match the postmodern concerns and current issues in the postmodern societies so that the form and content confirm and reinforce each other. In this article, Metafiction and its components have been reviewed based on theorists’ views in the field. Then, the metafiction components in “Mim-e-Aziz” have been analyzed and the postmodernist contents of this novel is explained. The results show that this novel could successfully create a coordination between content and form through combining the two categories of literary criticism and fiction, creating uncertainty, ontological content, linguistic prominence, and also paying attention to the concept of postmodern family. Different types of families have been presented in “Mim-e-Aziz” to change the concept of Nuclear Family that has been considered the only normal form of family in modernism so that the existing chaos and irregularity in contemporary society is represented.ژانر فراداستان در ایران به جهت ماهیت آشنازدای آن، مورد اقبال فراوان است. اما حجم وسیعی از متونی که تحت عنوان فراداستان در ایران منتشر می‌شوند، تنها به فرم می‌پردازند، و از بازنمایی تجربههای پسامدرن تهی‌اند. رمان به مثابه رسانة بازتاب‌دهندة جامعه باید با روح زمانة خود عجین باشد تا معضلات زندگي معاصر و فرهنگ جامعه را هشیارانه بکاود؛ لذا شگردپردازیهای فراداستانی باید با دغدغه‌های پسامدرنیسم و مسائل مطرح در جامعة پسامدرن هماهنگ باشد تا قالب و محتوا در تأیید و تقویت یکدیگر متنی تأثیرگذار خلق کنند. در اين مقاله ابتدا مروری بر فراداستان و مهمترين مؤلفههاي آن بر مبنای دیدگاه‌های نظریه‌پردازان فراداستان صورت گرفته است، سپس مؤلفههای فراداستان در رمان «میم عزیز» بررسی و تحلیل شده است. در ادامه، محتوای پسامدرنیستی رمان نیز تشریح شده است. بررسی‌های مقاله نشان می‌دهد که این رمان به لحاظ درآمیختن دو مقولة نقد ادبی و داستانپردازی، ایجاد عدم قطعیت، محتوای وجودشناسانه، برجستگی زبانی و همینطور پرداختن به مفهوم خانوادة پسامدرنیستی به خوبی توانسته مضمون و محتوا را با ساختار و فرم داستان هماهنگ کند. در «میم عزیز»، شکلهای متنوع خانواده به تصویر کشیده شده‌اند تا مفهوم خانوادة هستهای که پیشتر در مدرنیسم به عنوان تنها شکل بهنجار خانواده مطرح شده بود، نسبی گردیده و بینظمی و آشفتگی خانوادهها در جامعة معاصر نمایانده شود.http://literature.ihss.ac.ir/fa/Article/Download/10560

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش زبان و ادبیات فارسی1735-103015462017920The Role of Word Selectivity in Geometrical Perfection of Contemporary Poetryنقش «به‌گزینی واژگان» در کمالِ هندسیِ شعرِ امروز151180faمحمد رضاروزبهادبیات2017616Discovering the meaning, musical and aesthetic capacity of the words and the smart use of them in the content of the text is a criterion to evaluate the poet’s mental discipline. In this article, using a descriptive – analytical method, and based on formalist criticism, the role of “word selectivity” in geometrical perfection and harmony of the poems of some of the most prominent modern poets has been studied. This research reveals that most important aesthetic functions of “word selectivity” of contemporary poetry are: spacing, creating harmony and geometry in verbal texture, creating multi-layered verbal and semantic harmonies and associations, and persuasiveness. Hereby, “word selectivity” leads to consistency in the internal structure and texture of the poem, and a perfection in the geometrical and artistic system of the poem.اساساً کشف ظرفیت‌های معنایی، موسیقایی و زیباشناختی کلمات و کاربرد هوشمندانه آنها در بافت نحوی کلام، معیاری برای سنجش میزان انتظام و انضباط ذهنی شاعر است. در این مقاله، به شیوة تحلیلی- توصیفی و بر مبنای روش نقد فرمالیستی، دربارة نقش «به‌گزینی واژگان» در کمال‌بخشی به هندسه و هارمونیِ سروده‌های شاعران برجسته معاصر بحث و بررسی شده است. پژوهش حاضر حاوی این دستاورد است که مهم‌ترین کارکردهای زیباشناختی به‌گزینی واژگان در شعر معاصران عبارتند از: فضاسازی، ایجاد ‌هارمونی و هندسه در بافت کلام، ایجاد تناسبات و تداعی‌های چندلایة لفظی و معنایی، و نقش القاگری. از این رهگذر، به‌گزینی کلمات به استحکام ساخت و بافت درونی شعر می‌انجامد و نظام هنری و هندسی شعر به کمال می‌گراید.http://literature.ihss.ac.ir/fa/Article/Download/10586

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش زبان و ادبیات فارسی1735-103015462017920Persian Writing in the Most Viewed Websites in Iran from a Technical Editing Point of Viewوضعیت نگارش فارسی در وب‌سایت‌های پربینندۀ کشور از منظر اصول ویرایش فنّی6998faوحیدخلیلی اردلیشهرکرد/ جهاد دانشگاهیمحمدحکیم‌آذردانشگاه آزاداسلامی0000000229106875اصغررضاپوریانآزاد شهرکرد2017710The cyberspace and internet have caused so many problems for the national languages and writing systems all around the world due to the extensive access and the production of large-scale writing. There are not so many researches that have published accurate information based on statistics about the status of Persian writing in different cyberspace platforms (Web, Desktop, and Mobile). In this study, through the non-probabilistic purposive sampling methods, about 8000 sentences from a corpus of 50 of the most popular databases in the country were examined in ten separate topics. The degree of deviation from Standard Persian Writing was estimated based on the "technical editing" criteria. Results show that the most common mistakes according to technical editing indexes were as follows: rules of writing (39%), punctuation (30%), word independence (22%), spacing (6%), number writing (2%), typographical or typing mistakes (1%). Finally, solutions and suggestions were made to help improve writing correctly in cyberspace.فضای مجازی و اینترنت به‌خاطر ارتباط گسترده با کاربران و تولید نوشتار فراوان به عرصۀ بروز مشکلاتی برای خط و زبان ملّت‌ها، ازجمله خط و زبان فارسی تبدیل شد‌ه‌است. برای به‌دست‌آوردن آمار و اطلاعاتی دقیق از وضعیت توانایی نگارش فارسی در هرکدام از بسترهای فضای مجازی (وب، دسکتاپ و موبایل) پژوهش و پیمایش چندانی انجام نشده است. در این پژوهش از طریق روش‌های نمونه‌گیری غیراحتمالی مبتنی بر هدف، حدود هشت‌هزار جمله از پنجاه پایگاه پربینندۀ کشور در ده موضوع جداگانه، مطالعه و بررسی شد و میزان انحراف آنها از نوشتار معیار فارسی، ارزیابی و بسامد اشتباهات شاخص‌های ویرایش فنّی مشخص شد که به‌ترتیب عبارتند از: دستور خط و هماهنگی در رعایت آن (39درصد)، نشانه‌گذاری‌ها (30درصد)، استقلال واژه (22درصد)، فاصله‌گذاری‌ها (6درصد)، عددنويسي (2درصد) و حروف‌چینی یا غلط تايپي (1درصد). درنهایت برای کمک به بهبود درست‌نویسی در فضای مجازی راه‌کارها و پیشنهادهایی ارائه شد. http://literature.ihss.ac.ir/fa/Article/Download/10611

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش زبان و ادبیات فارسی1735-103015462017920An Analytical Research on the Role of Nostalgic Motifs in Jalal Al-Ahmad`s Storiesتحلیل کارکرد درون‌مایه‌های نوستالژیک در آثار داستانی جلال آل‌احمد127150faپروین سلاجقهدانشگاه آزاد تهران مرکز0000-0001-9108-5641201859This article aims at analyzing nostalgic themes in Jalal Al-Ahmad’s stories. These themes, at first glance, mostly explain the author’s special ideology regarding the society and culture. However, in its deep structure, it reflects the intellectual author’s disappointment who is not feeling contempt about his surrounding environment, and therefore there is a kind of deep sorrow in his stories which help us to know the author better in many ways.In this paper, the major focus is on the function of the themes conveying feelings like “homesickness”, “destruction of the homeland”, “loneliness” and “sorrow” which represent author’s nostalgic point of view regarding humans and society. It should be mentioned that these themes from a theoretical point of view can be considered concepts or conceptual motifs in literary works, so can be discussed as part of the content of the work. Therefore, in the theoretical part, these concepts are explained briefly in literary studies and in the applied part, based on the definitions introduced in theoretical part, the motifs in Al-Ahmad’s works are analyzed.این مقاله، در صدد است تا درون‌مایه‌های نوستالژیک در آثار داستانی جلال آل‌احمد را بکاود. این درون‌مایه‌ها در نگاه اول، عمدتاً، ایدئولوژی خاص نویسنده را نسبت به فرهنگ و اجتماع بیان می‌کند. اما در ژرف‌ساخت خود، عاطفة آسیب‌دیده نویسنده‌ روشنفکری را نشان می‌دهند که از محیط پیرامونش ناراضی است و از این‌رو، نوعی اندوه غریبانه در محور عاطفی داستان‌ها، وجود دارد که از جهات زیادی به شناخت ما از شخصیت نویسنده این آثار کمک می‌کند. در این مقاله، تمرکز اصلی بحث بر کارکرد درون‌مایه‌های مبتنی بر مفاهیم دربردارنده احساس «غم غربت» و «مرگ وطن»، «تنهایی» و «اندوه» است که بیانگر نگاه نوستالژیک نویسنده، نسبت به انسان و جامعه است. لازم به ذکر است که این درون‌مایه‌ها از جنبه مطالعات نظری، بیشتر به عنوان نوعی مفهوم یا موتیف مفهومی در آثار ادبی، قابل طرح هستند و از این‌رو، به‌طور عمده در محور محتوایی آثار قابل بحث‌اند. لذا در بخش نظری به اختصار، به تبیین این مفاهیم در مطالعات ادبی اشاره شده و در بخش کاربردی با تکیه بر تعاریف بخش نظری، درون‌مایه آثار این نویسنده، تحلیل شده است.http://literature.ihss.ac.ir/fa/Article/Download/10931

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش زبان و ادبیات فارسی1735-103015462017920Deviation from the Norm and Stylistic Defamiliarization in Qeysar Aminpour's Poemsتحلیل هنجار‌گریزی و آشنایی‌زدایی سبکی در شعر قیصر امین‌پور181202faسیدمهدیرحیمیدانشگاه بیرجندزهرا دهقانیدانشگاه بیرجند201859Defamiliarization, as the key element in literariness, has been used for analyzing poetry in formalist literary criticism. Later, it got the attention of other critics like Jakobson, Tinianov, and others. Defamiliarization and deviation from the norm are amongst the methods used by Qeysar Aminpour in his poems. In this article, various types of deviation from the norm in Qeysar’s poems are studied using a descriptive-analytic method generally based on Linch’s theory. Here, the brief analysis of his poems shows that, using defamiliarization made Aminpour's poems richer from a stylistic linguistic, and aesthetic point of view, and it has also helped the message to be conveyed in a better way. Deviation from the norms is best represented in syntactic and semantic features.آشنایی‌زدایی، به عنوان محوری‌ترین عنصر ادبیّت Literariness در نظرگاه شکل‌گرایان در نقد ادبی به کار رفته است. بعدها مورد توجه منتقدان دیگر مانند یاکوبسن و تینیانوف و... قرار گرفت. آشنایی‌زدایی و هنجارگریزی از شگردهایی است که قیصر امین پور در اشعار خود از آن بهره برده است. در این مقاله با روش توصیفی- تحلیلی، به تحلیل گونه‌های متعدد هنجارگریزی در سبک شعری قیصر امین‌پور عمدتاً بر مبنای نظر و روش لیچ پرداخته شده است و به استناد شواهد متن، روشن می‌شود که استفاده از آشنایی‌زدایی در اشعار قیصر هم از جهت سبکی و زبانی به قوت شعر وی مدد رسانیده و هم به زیبایی و غنای بیشتر شعر او در کنار رسانندگی و ایصال، منجر شده است. بیشترین جلوه های هنجارگریزی در اشعار قیصر امین پور را در آرایه‌های معنوی و هنجارگریزی نحوی می‌توان دید. http://literature.ihss.ac.ir/fa/Article/Download/10932