مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش زبان و ادبیات فارسی1735-10301792024220The Romantic nature and the function of the chronotope of the ruins and wreckage."ماهیت رمانتیک و کارکرد کرونوتوپ خرابه و ویرانه در رمان بوف کور fa ستاره مدنیفارغالتحصیل کارشناسی ارشد دانشگاه گیلانعلیرضانیکوییعضو هیئت علمی دانشگاه گیلانشایسته ساداتموسویعضو هیئت علمی دانشگاه گیلان202567<p style="text-align: left;">The present study investigates the function and nature of the chronotope of the ruins and wreckage in Blind owl (Boofe Koor), within the frameworks of Romantic and Gothic literary traditions. Building on Mikhail Bakhtin's concept of the chronotope as the intrinsic connectedness of temporal and spatial relationships in literature, this research examines how these chronotopes contribute to genre-specific atmospheric and poietic effects in the novel. Specifically, the analysis focuses on the primary chronotope of the ruins and wreckage as a symbolic space that reflects a nostalgic and ultimately futile attempt to revive the past in the present. Employing a qualitative and interpretive methodology, the study reveals that the Romantic-Gothic character of the narrative is deeply intertwined with the selection of this chronotope as the locus of the story. Secondary chronotopes, such as cemeteries and thresholds, and their interrelations with principal narrative elements like characters and events further corroborate the findings. This multifaceted exploration highlights the central role of the ruins and wreckage chronotope in shaping the thematic and aesthetic dimensions of the novel.</p><p> کرونوتوپ (پیوستارِ زمان- مکان) که توسط نظریه ­پرداز برجسته، میخاییل باختین طرح می ­شود، یکی از مؤلفه ­های مهم در سنخ ­شناسی و تحلیل بوطیقایی اثر است. در این تحقیق کوشیده­ ایم نشان دهیم که کرونوتوپ­ ها در اثر برجسته­ ای چون بوف کور، چه عملکردی دارند و چگونه در خدمت فضاسازی ژانری و بوطیقایی اثر عمل می­ کنند. بدین منظور ماهیت رمانتیک و گوتیک روایت بوف کور در تعامل با کرونوتوپ ­ها - بویژه یک کرونوتوپ اصلی، یعنی خرابه­ و ویرانه­- بررسی شده است. در این بررسی مشخص می­ شود که ماهیت رمانتیک- گوتیک این روایت، ارتباط روشنی با انتخاب این کرونوتوپ بعنوان مکان اصلی روایت دارد. در این روایت، کرونوتوپ خرابه و ویرانه، کارکردی نمادین دارد و نوعی بازخوانی گذشته و تلاشی ناکام برای احیای آن در امروز است. همچنین ارتباط شبکه ­ای سایر عناصر داستان، همچون شخصیت­ ها، رویدادها و کرونوتوپ­ های فرعی (همچون گورستان و آستانه­ها) با این کرونوتوپ­ اصلی، نتایج به ­دست­آمده از تحلیل حاضر را تایید می­ کند. این مقاله با روشی کیفی و تبیینی به بررسی داده­ های متنی می ­پردازد و بر اساس چارچوب نظری مزبور تحلیلی چندوجهی از آنها ارایه می ­کند.</p>
<p> </p>http://literature.ihss.ac.ir/ar/Article/Download/50567مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش زبان و ادبیات فارسی1735-10301792024220Reflection of Historical Metatext in Contemporary Alawi Perspectives (Case Study of Poets' Work Collections in the Astana of the Prophet's (Amir al-Mu'minin))بازتاب فرامتن تاریخی در مناقب علوی معاصر (مطالعة موردی کارنامة شاعران در آستانة ولایت امیرالمومنین(ع))faفاطمهمحجوبدانشآموختة کارشناسی ارشد زبان و ادبیات فارسی، دانشکده ادبيات، دانشگاه الزهرا، تهران، ايرانسپیدهیگانهاستادیار گروه زبان و ادبيات فارسي، دانشکده ادبيات، دانشگاه الزهرا، تهران، ايران0000000339403133هدیهتقویدانشیار گروه تاريخ، دانشکده ادبيات، دانشگاه الزهرا، تهران، ايران0000-0001-9242-45292025627<p>Metatext refers to all elements outside a text that influence its formation.Historical metatexts derive from the corpus of history and encompass historical events that shape literary creation.Alavid manāqib (panegyrics) are a subgenre of devotional poetry, and one of their stylistic features is the frequent use of Islamic historical events through allusion, adaptation, and other literary techniques.This study examines the use of historical metatexts in contemporary Alavid manāqib through the lens of the poetry anthology The Poets' Work Collections in the Astana of the Prophet's (Amir al-Mu'minin)). The central research question is:To what extent do contemporary poets utilize historical events in composing Alavid manāqib. An analysis of the poems reveals that most contemporary poets employ historical metatexts in their compositions.These references align with authentic historical sources, with the most frequent being the martyrdom of Imam ʿAlī , followed—with a noticeable statistical gap—by events such as his battles, his marriage to Fāṭima and the event of Ghadīr Khumm.The least referenced are his birth in the Kaʿba and his upbringing by the Prophet Muḥammad.Key findings include the dominance of general historical narratives over detailed depictions,repetition of known themes, lack of innovation, and insufficient exploration of lesser-known historical dimensions. The overwhelming focus on the martyrdom of ʿAlli and the relative neglect of his conduct and character suggest a tendency among poets to emphasize emotional aspects of panegyric poetry, often at the expense of its deeper objective—namely,the transmission of profound human values through the portrayal of the praised figure.</p><p>فرامتن عبارت است از آنچه بیرون متن است و بر متن تأثیر دارد؛ فرامتن تاریخی نیز، برآمده از بدنة تاریخ و شامل رویدادهای تاریخی است که در آفرینش ادبی تأثیرگذار است. مناقب علوی از زیرجریان‌های شعر آیینی است که یکی از ویژگی‌های سبکی آن تأثیرپذیری از رویدادهای تاریخ اسلام است که به صورت تلمیح و اقتباس و... نمایان می‌شود. در این پژوهش به بررسی مناقب علوی معاصر در مجموعه شعر <em>کارنامة شاعران در آستانة ولایت امیرالمؤمنین</em> (5 مجلد) از منظر بازتاب فرامتن‌های تاریخی پرداخته شد. پرسش اصلی پژوهش این است که شاعران معاصر تا چه اندازه از رویدادهای تاریخی در منقبت‌سرایی علوی بهره برده‌اند و کمیت و کیفیت آن چگونه است. با بررسی آثار شاعران معاصر این نتیجه حاصل شد که اغلب شاعران معاصر در مناقب علوی از فرامتن تاریخی در سروده‌های خویش استفاده کرده‌اند که همگی آن‌ها منطبق با منابع تاریخی است و بیش‌ترین بسامد تعلق دارد به شهادت علی (ع) و با فاصلة آماری قابل‌توجه جنگ‌های علی (ع)، ازدواج علی (ع) با فاطمه(س) و غدیر خم و کم‌ترین بسامدها مربوط به میلاد ایشان در کعبه و تربیت یافتن توسط پیامبر اکرم (ص) می‌شود. تبیین کلیات رویدادها و مغفول ماندن جزئیات، تکراری بودن مطالب، عدم‌نوآوری و طرح مضامین نو از زوایای تاریخ از ویژگی‌های عمدة سروده‌ها ارزیابی شد و تمرکز بر فرامتن شهادت علی (ع) و بسامد اندک سیرة ایشان نشانة تأکید شاعران بر بعد احساسی سروده‌ها و غفلت از دیگر اهداف منقبت‌سرایی قلمداد می‌شود که همانا انتقال مفاهیم والای انسانی به مخاطب از راه توصیف ممدوح است.</p>http://literature.ihss.ac.ir/ar/Article/Download/50680مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش زبان و ادبیات فارسی1735-10301792024220Ibn ʿArabī’s Spiritual Journeys in the Novel al-Mawt al-Ṣaghīr: A Reading Based on the Twelve Archetypesسفرهای عرفانیِ ابن عربی در رمان "گاه ناچیزی مرگ": خوانشی بر مبنای دوازده کهنالگوfaمحمدرضا موحدیدانشيار گروه زبان و ادبيات فارسي دانشگاه قم0000000167066950عاطفه صالح دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه قم.قم.ایران0009-0001-2483-2923202594<p style="text-align: left;">The novel al-Mawt al-Ṣaghīr by the Saudi writer and Booker Prize laureate Mohammed Hasan Alwan offers an innovative reimagining of the life and mystical journey of Ibn ʿArabī through a first-person narrative and literary structure. Dividing Ibn ʿArabī’s life into twelve journeys, the novel simultaneously adheres to the traditional framework of Sufi path-seeking while portraying the inner stages of his spiritual, psychological, and intellectual transformations. This article examines these twelve journeys through the lens of Carol Pearson’s theory of the hero’s archetypal journey. The findings reveal that the hero’s journey is not only successfully reconstructed in the novel but also that the sequence of Ibn ʿArabī’s inner transformations aligns with Pearson’s twelve archetypes. These archetypes, from the “Innocent” to the “Ruler,” manifest in the narrative as stages of Ibn ʿArabī’s inner quest toward the doctrine of waḥdat al-wujūd (Unity of Being), the discovery of truth, and the flourishing of the self. The deep interweaving of mystical and mythological elements in the narrative grants Ibn ʿArabī an archetypal and mythical aura, prompting the contemporary reader to reconsider the meaning of the hero, the spiritual journey, and character transformation within the framework of Islamic mysticism</p><p>رمان الموت الصغیر نوشتۀ محمدحسن علوان، نویسندۀ سعودی وبرندۀ جایزۀ بوکر عربی، بازخوانیِ نوآورانه‌ای از زندگی و سیر و سلوک عرفانی ابن عربی در قالب روایت اول‌شخص و ساختار داستانی است. این رمان عربی با تقسیم زندگی ابن عربی به دوازده سفر، از یک‌سو به ساختار سنّتی سلوک عارفان پایبند مانده، و از سوی دیگر، با طرح مراحل درونی این سفرها، به بازنمایی تحولات روحی، روانی و معرفتی او می‌پردازد. هدف این مقاله، بررسی این سفرهای دوازده‌گانه با تکیه بر نظریۀ کهن‌الگوهای سفر قهرمان از دیدگاه کارول پیرسون است. بر اساس یافته‌های پژوهش، الگوی سفر قهرمان در این رمان نه‌تنها به‌خوبی بازآفرینی شده، بلکه ترتیب دگرگونی‌های درونی شخصیت نیز با ترتیب کهن‌الگوهای پیرسون همخوانی دارد. دوازده کهن‌الگوی اصلی از «معصوم» تا «حاکم»، در امتداد این روایت، تجلی سفر درونی ابن عربی به سوی وحدت وجود، کشف حقیقت و شکوفایی خویشتن‌اند. پیوند عمیق میان عناصر عرفانی و اسطوره‌ای در روایت، به شخصیت ابن عربی جلوه‌ای اسطوره‌وار بخشیده که مخاطب معاصر را به تأملی دوباره در مفهوم قهرمان، سفر روحانی و تحول شخصیت در بستر عرفان اسلامی وا می دارد .</p>http://literature.ihss.ac.ir/ar/Article/Download/51360مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش زبان و ادبیات فارسی1735-10301792024220Adaptation and Analysis of the Image of the "Savior" in Contemporary Poetry (Based on Arash Kamangir, Morgh Amin, and Someone Who Is Like No One)تطبیق و تحلیل تصویر «منجی« در شعر معاصر (با تکیه بر آرش کمانگیر، مرغ آمین و کسی که مثل هیچکس نیست)faسعید بزرگ بیگدلیDepartment of Persian Language and Literature, Tarbiat Modares University, Tehran, Iranhttp://orcid.org/0000-0001-9633-7019 سارا حسینی00000000135175302025112<p>In human history, boredom with the current situation and the desire to achieve a desirable state have caused humans to need a savior. In different religions and sects, saviors will appear under different names, in different forms, and at different historical points, and they will strive to free humanity from suffering and adversity and lead it towards ideal conditions. In literary works, as a result of human perception of the appearance of the Savior in real life, literary works have emerged that create an image of the Savior. In contemporary Persian poetry, from the mid-1940s to the early 1950s, three poems were written and published: Arash Kamangir by Siavash Kasraei, Morgh Amin by Nima Youshij, and Someone Like No One by Forough Farrokhzad. In the present study, the three aforementioned works have been examined from ten aspects, and their similarities and differences have been examined and analyzed. The results of this study show that the poems of Arash Kamangir, Morgh Amin, and Someone Who Is Like No Other, despite the differences in the perspectives of their poets, in most cases present a consistent and identical image of the Savior.</p><p>در تاریخ بشر، دلزدگی از وضعیت فعلی و میل رسیدن به وضعیت مطلوب، سبب نیازمندی انسان به حضور نجات‌بخش بوده است. در ادیان و مذاهب مختلف، منجیانی در نام‌های گوناگون و به اشکال مختلف و در مقاطع متنوع تاریخی ظهور خواهند کرد و برای رهایی بشر از رنج ناملایمات تلاش نموده و او را به سوی شرایطی آرمانی سوق خواهند داد. در آثار ادبی نیز به تبع نگاه انسان به ظهور منجی در زندگی واقعی، آثاری ادبی با خلق تصویری از منجی پدید آمده‌اند. در شعر معاصر فارسی و در میانۀ سالهای دهۀ چهل تا آغاز دهۀ پنجاه، سه شعر با عنوان‌های آرش کمانگیر از سیاوش کسرایی، مرغ آمین از نیما یوشیج و کسی که مثل هیچ‌کس نیست از فروغ فرخزاد سروده و منتشر شده‌اند. در پژوهش حاضر، سه اثر مذکور از ده وجه مورد بررسی قرار گرفته‌اند و وجوه اشتراک و افتراق آن‌ها، بررسی و تحلیل شده است. نتایج حاصل از این پژوهش نشان می‌دهد که اشعار آرش کمانگیر، مرغ آمین و کسی که مثل هیچ‌کس نیست با وجود تفاوت‌هایی که در دیدگاه شاعران آن‌ها وجود دارد، در اغلب موارد، تصویری همسو و همسان از منجی ارائه داده‌اند.</p>http://literature.ihss.ac.ir/ar/Article/Download/51981