مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش زبان و ادبیات فارسی1735-103016482018320The Study of "Tone" and Its Function in Attar’s Elahi-namehبررسی عنصر «لحن» و کارکرد آن در «الهی‌نامه» عطار128faعلی محمدموذنیدانشگاه تهرانیعقوبزارع ندیکیدانشگاه آزاد2016115Elahi-nameh is one of Attar Neishabouri’s mystical and ethical poems with two major and minor narrative plots, which has been written to inspire readers with important mystical and ethical issues. A careful review of this book shows that the obvious weakness in narrative elements such as suspension and setting has made the "tone" of the stories the most important factor in influencing the reader. In Elahi-nameh, The key element in promoting the plot of major and minor narratives in is the dialogue, and the tone of the book has been repeated in a regular manner with the least variation, in a way that it fits the characters taking part in the dialogues. The main contrast between the characters in the major narrative is the opposition of the father and the son, which is manifested in the themes and the tones of the dialogues. The dominant tone of the father is preaching and the dominant tone of the son is persisting. The contradictory preaching/ ignorant tones are repeated in short stories, amongst the characters "the wise and the fool", "the lord and the peasant", "the king and the slave", "the mystic and the ignorant" and so on. The preaching tone is the resultant of wondering, blaming, fanatical and pseudo-philosophical tones. For this reason, elements such as the question, condition, adjective, and exclamation are used repeatedly in the dialogues, which are the main elements of the creation of the above-mentioned tones. Another important tone in Elahi-nameh is the ironic tone that is found only in short anecdotes. Elements such as prayer, sarcasm, paradox, condition, and questions have been used to create this tone. The positive character of most of the comical anecdotes is the fool which is in contrasts with God and the wise.«الهی نامه» از منظومه های عرفانی و اخلاقی عطار است که با دو طرح روایی کلان و خرد و با هدف القای مسائل مهم عرفانی و اخلاقی سروده شده است. بررسی دقیق این کتاب نشان می دهد که به سبب ضعف های آشکار دو عنصر «تعلیق» و «فضاپردازی» در این کتاب، «لحن» مهم ترین عامل برای تأثیرگذاری بر مخاطب است. مهم‌ترین عامل پیش برندۀ طرح در حکایت کلان و حکایات خرد، گفت وگو است و لحن این کتاب به صورتی منظم و با کمترین تنوع، متناسب با شخصیت‌های گفت وگوکننده، تکرار شده است. تقابل اصلی شخصیت در حکایت کلان، میان «پدر» و «پسر» است که در مضمون و لحن کلام دو شخصیت ایجاد شده است. لحن غالب شخصیت پدر، «واعظانه» و لحن غالب شخصیت پسر، مصرانه است. این ساختار لحن به گونه ای کاملاً آشکار در حکایات کوتاه نیز تکرار شده است. لحن واعظانه و جاهلانه، در حکایات کوتاه نیز میان شخصیت-های «دیوانه و عاقل»، «زیردست و زبردست»، «غلام و شاه»، «عارف و عامی» و... تکرار می‌شود. لحن واعظانه، برآیند لحن های «متعجبانه»، «سرزنشگرانه»، «متعصبانه» و «فیلسوف مآبانه» است. به همین دلیل عناصری مثل «پرسش»، «شرط»، «صفت» و «ندا» بارها در گفت وگو به کار می رود که عناصر اصلی ایجاد لحن های یادشده است. لحن مهم دیگر در الهی نامه، لحن طنزآمیز است که فقط در حکایات کوتاه، این لحن را می‌بینیم. برای ایجاد این لحن از عناصری مثل دعا، استعاره تهکمیه، پارادوکس، شرط و پرسش استفاده شده است. شخصیت مثبت حکایاتی هم که لحن طنزآمیز دارند، «دیوانه» است که در تقابل با خدا و شخصیت عاقل قرار می‌گیرد.http://literature.ihss.ac.ir/fa/Article/Download/10383

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش زبان و ادبیات فارسی1735-103016482018320Poetic Function of Pronouns in Masnavi-E-Manaviبررسی کارکرد شاعرانه ضمایر در «مثنوی معنوی»2954faسینابشیریدانشگاه شهید بهشتی تهرانمحمودفروتندانشگاه شهید بهشتی تهراناحمد خاتمیدانشگاه شهید بهشتی20161125Mowlavi's Masnavi-e-Manavi, aside from being the most prominent mystical texts of Persian literature has a great poetic value. One of the most poetic aspects of the language in Masnavi is the pronouns and their functions in aesthetic and semantic features of this valuable collection of poems. In this article, the concepts of defamiliarization and deviation from the norm are described based on the views of Russian formalists on the poetic function of language; then the semantic, stylistic, syntactic and lexical deviations and extra-regularity related to pronouns in the poetic evidences of Masnavi-e-Manavi and their relationships with the poet's ideas are investigated. The results show that the pronouns have a major role in the poetic and imaginative aspects of Masnavi-e-Manavi, and besides their aesthetic role, they make a great contribution to convey meaning and concepts. مثنوی معنوی مولانا به عنوان یکی از برجسته ترین متون عرفانی ادبیات فارسی، از منظر شاعرانگی نیز ارزش های بسیاری دارد. یکی از جنبه‌های شاعرانگی زبان در مثنوی، ضمایر و نقش آنها در زیبایی لفظی و معنایی این منظومة ارجمند است. در این مقاله بر اساس آرای فرمالیست های روسی درباره کارکرد شاعرانه زبان، ابتدا مفاهیم آشنایی زدایی و هنجارگریزی شرح داده شده و آنگاه به بررسی قاعده‌کاهی‌های معنایی، سبکی، نحوی و واژگانی و قاعده-افزایی ها در باب ضمایر موجود در شواهد شعری مثنوی معنوی و ارتباط آنها با اندیشه شاعر پرداخته شده است. نویسندگان در این پژوهش نشان داده اند که ضمایر در مثنوی معنوی، نقشی گسترده و مهم در شاعرانگی و خیال انگیزی اثر برعهده دارند و غیر از کارکردهای زیبایی شناختی، بار قابل توجهی از انتقال مفاهیم و معنای اثر را نیز بر دوش می‌کشند. http://literature.ihss.ac.ir/fa/Article/Download/10396

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش زبان و ادبیات فارسی1735-103016482018320Semiotic Analysis of Conversations in the Screenplays of “Rooz-e Vaghe’eh”, “Ayyarnameh” and “Toomar-e Sheikh Sharzin” Written by Bahram Beyzaieتحلیل نشانه‌شناختی گفت‌وگو در فیلمنامه‌های داستانی «روز واقعه»، «عیارنامه» و «طومار شیخ شرزین»5584faمحمدعلی خزانه‌ دارلو دانشیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه گیلانفائقه عبدالهیاندانشگاه گیلان 2017111With prevalence of screenplay publication, the conversation’s role in developing the plot of the story and transferring its theme has come to much attention. Keir Elam's functional approach towards discourse, which she calls the theory of applied semantics, is the first coherent theory that explores the elements of conversation (utterance) according to the different systems of signs in drama, in contrast to the other literary genres. Speech act is a unit of applied semantics and forms a part of the conversation analysis of screenplays. The present study intends to find an answer to its main question regarding the role of speech acts in the semiotics of epic conversation writing through analyzing the speech acts in three screenplays "Rooz-e-Vaqe'eh", "Ayyarnameh" and "Toomar-e Sheikh Sharzin". The results show that the five speech acts introduced by Searle are repeated in the same way in the conversations throughout these screenplays. In all three works, commisive and declarative acts are used to develop the story. Declarative act in these screenplays is represented in a special linguistic arrangement to create meaning and the epic style of screenplays. The three main characters aim at changing the outside world; they create epic through using declarative act and making the audience accompany them. The character of Abdullah (Shibli) in "Rooz-e-Vaqe’eh" declares something about Imam Hussein. In two other screenplays, the characters of Soha and Eidi (Sheikh Sharzin’s disciple) along with the characters of Pahlavan and Sheikh Sharzin take an oath. In these three screenplays, all assertive, verdictive, and locutionary speech acts are used in reaction to a declarative act.پس از رواج چاپ فیلمنامه داستانی، پاره‌گفتار (گفت وگو) به عامل مهمی برای انتقال درون مایه و پیشبرد داستان تبدیل شد. اولین نظریة منسجم که با توجه به نظم نشانه‌های متفاوت درام مقابل گونه‌های ادبی به بررسی عنصر پاره‌گفتار (گفت وگو) در آن می‌پردازد، نظریة معنی‌شناسی کاربردی یا همان رویکرد گردآوری شدة سطح اول نقش‌گرای گفتمانی «کر الام» است. کنش گفتاری، واحدی از معنی‌شناسی کاربردی است و بخشی از بررسی‌های پاره‌گفتار فیلمنامة داستانی را تشکیل می‌دهد. مقالة‌ حاضر قصد دارد با مطالعة کنش های گفتاری در سه فیلمنامة داستانی «روز واقعه»، «عیارنامه» و «طومار شیخ شرزین»، پاسخی برای سؤال اصلی خود مبنی بر چگونگی عملکرد آن در نشانه‌شناسی گفت-وگونویسی حماسی بیابد. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که نوع یکسانی از بیان پنج کنش زبانی «سرل» به صورت کلیتی تکرارشونده در گفت وگوهای این سه اثر وجود دارد. در هر سه اثر، عامل پیش برندة داستانی، دو کنش اعلامی و تعهدی است. نشانة کنش اعلامی در این سه اثر، تمهید زبانی ویژه برای آفرینش معنا و سبک حماسی در فیلمنامه‌های داستانی است. سه شخصیت اصلی با کنش اعلامی و زمینه‌سازی همراهی شنوندگان و مخاطبان با خودشان درصدد تغییر جهان خارج و حماسه‌آفرینی هستند. شخصیت عبدالله (شبلی) در فیلمنامة «روز واقعه»، اعلامی را درباره امام حسین(ع) بیان می‌کند. شخصیت سها و عیدی (شاگرد شیخ شرزین) در دو فیلمنامة دیگر همراه با شخصیت پهلوان و شیخ شرزین سوگند یاد می‌کنند. در این سه فیلمنامه کنش‌های اظهاری، حکمی و بیانی به تمامی، واکنش به کنش اعلامی هستند. http://literature.ihss.ac.ir/fa/Article/Download/10434

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش زبان و ادبیات فارسی1735-103016482018320The Myth of Doppelganger in “Bouf-e Kour” and “Peikar-e Farhad”اسطورة همزادان در داستان‌های «بوف کور» و «پیکر فرهاد»135153faعاطفهموسی پوردانشگاه پیام نورفاطمهکاسیدانشگاه پیام نور201761The belief of doppelganger (spirit doubles) has always existed in the culture and myths of different nations. In western literature, the myth of doppelganger is explained through psychology. In Iran, under the influence of western works, Sadegh Hedayat paid attention to the myth of doppelgänger. In Bouf-e Kour there are characters with the same identity that represent the doppelgangers for a person. These similarities will result in the lack of difference and a static society in different centuries. This research aims at studying Sadegh Hedayat and Abbas Ma’roufi’s new approach towards doppelganger in “Bouf-e Kour” and “Peikar-e Farhad”. The myth of doppelganger is studied in both novels using an analytical method. We aimed at discovering the origin and the results of this belief. Therefore, the research begins with studying the origin of doppelganger in ancient myths and legends; Otto Rank’s thoughts have also been mentioned here. Then, we will deal with the lack of change in the history as a consequence of this phenomenon. .باور به همزاد، همواره در فرهنگ‌ها و افسانه‌های ملل مختلف وجود داشته است. در ادبیات غرب، اسطورة همزاد تعابیری روانشناختی به خود گرفته است. در ایران صادق هدایت با تأثیرپذیری از آثار غربی، به اسطورة همزاد در آثار خود توجه داشت. در بوف کور وجود شخصیت‌هایی با هویت یکسان، نمایانگر تعدّد همزاد یک فرد است که نتیجة این شباهت‌ها، عدم تفاوت و نیز ایستایی جامعه در قرون مختلف است. پژوهش حاضر با هدف بررسی رویکردِ نوی صادق هدایت و عباس معروفی به همزاد با عنوان «همزادان» در بوف کور و پیکر فرهاد صورت گرفته است. ما در هر دو رمان با روشی تحلیلی، اسطورة همزادان را بررسی کرده‌ایم و بر آن بودیم تا منشأ و نتایج این اندیشه را روشن سازیم؛ بنابراین در آغاز این پژوهش به ریشة همزادان در اسطوره‌ها و افسانه‌های کهن و اندیشة «اتو رنک» اشاره کرده‌ایم و سپس به پیامد پدیدة همزادان یعنی عدم تحول تاریخی پرداخته‌ایم.http://literature.ihss.ac.ir/fa/Article/Download/10564

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش زبان و ادبیات فارسی1735-103016482018320Representing the Struggles of Motherland and Other-land in Persian Fictions about Immigrationبازنمایی تنازع سرزمین مادری و سرزمین دیگری در ادبیات داستانی مهاجرت85110faسیده نرگسرضاییدانشگاه پیام نور 2017925Cultural clash and identity conflicts are amongst the main effects of immigration. Cultural differences between the two countries cause cultural conflicts. Immigration may cause cultural and identity differences between parents and children. Sociologists have discussed their theories about the status of acculturation and the cultural gap of immigrants in the host society. Fiction provides a ground for representing the forms and consequences of various cultural conflicts of immigration. This paper, based on sociological theories on such concepts as integration, adaptation, assimilation, and separation, investigates the three stories of "Morgh-e Eshgh", "Bozorgrah" and "Che Kasi Bavar Mikonad, Rostam". In "Morgh-e Eshgh", the struggle between two generations leads to the endless resistance and confrontation between the first and second generation of immigrants which causes difficulties in their acculturation process. In "Bozorgrah", the immigrant who has been separated from the culture and identity of the motherland tries to join the host community by choosing assimilation and integration strategies; but the past doesn't leave him alone. He gets into a precarious and challenging situation regarding the two cultures where he must answer these questions: “does it worth to preserve the culture of the ancestors?" And “does it worth to maintain the relationships with other groups of immigrants?”. In the novel, "Che Kasi Bavar Mikonad Rostam", by choosing the assimilation strategy, the child does not follow her mother's behavior and shapes her behavior based on the values and norms of the host culture. The mother who is interested in the culture of the homeland without paying attention to the host society avoids interacting with the other-land or the other culture, and by choosing a separation strategy, raises the conflict between herself and her daughter.پدید آمدن تنازعات فرهنگی و هویتی یکی از پیامدهای مهاجرت است. تفاوت‌های فرهنگی میان دو سرزمین، سبب بروز جدال‌های فرهنگی می‌شود. در مهاجرتها، رابطه فرهنگی و هویتی فرزندان و پدر و مادر، شکل‌های گوناگون دارد و جامعه‌‌شناسان نیز نظریههایی را درباره وضعیت فرهنگ‌پذیری و گسست فرهنگی مهاجران در جامعه میزبان بیان کرده اند. ادبیات داستانی، زمینه طرحِ اَشکال و پیامدهای متنوع تنازعات فرهنگیِ مهاجرت است. این مقاله بر پایه نظریه‌های جامعه شناختی درباره مفاهیمی نظیر ادغام، انطباق، همانندی و جدایی، سه داستان «مرغ عشق»، «بزرگراه» و «چه کسی باور میکند رستم» را بررسی کرده است. در داستان مرغ عشق، چالش و جدالِ میان دو نسل به مقاومت و رویارویی بی سرانجام نسل اول و نسل دوم میانجامد و فرهنگپذیری آنها را با مشکل مواجه میکند. در داستان «بزرگراه»، مهاجر از فرهنگ و هویت سرزمین مادری جدا شده، سعی میکند با گزینش راهبرد همانندی و ادغام به جامعه میزبان بپیوندد؛ اما گذشته او را رها نمیکند؛ او در وضعیتی آستانه ای و چالش بین دو فرهنگ قرار میگیرد و باید به پاسخ این پرسشها برسد که «آیا ارزش دارد فرهنگ نیاکان را حفظ کرد؟» و «آیا حفظ روابط با دیگر گروه ها ارزشمند است؟». در رمان چه کسی باور میکند رستم، فرزند خانواده با انتخاب الگوی همانند شدن از رفتار و کردار مادر تبعیت نمی‌کند و رفتار خود را بر اساس ارزش ها و هنجارهای سرزمین میزبان شکل میدهد. مادر که علاقه مند به فرهنگ سرزمین مادری و بی توجه به فرهنگ میزبان است، از کنش متقابل با سرزمین میزبان یا فرهنگ دیگری پرهیز می کند و با انتخاب راهبرد جدایی، به جدال میان خود و فرزند دامن می‌زند. http://literature.ihss.ac.ir/fa/Article/Download/10678

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریپژوهش زبان و ادبیات فارسی1735-103016482018320Genre Frequency in Iranian “Maktabkhaneh” Literature تحلیل فراوانی انواع ادبی در ادبیات مکتب‌خانه‌ا‌ی ایران111133faصائمهخراسانیدانشگاه آزاد واحد ساوهرضاحیدری نوریدانشگاه آزاد اسلامی واحد ساوه2017111The folk literature is part of the culture of people that conveys their imagination, feelings, desires, and thoughts from one generation to another and represents the ethical and aesthetic criteria of a nation through different eras. In fact, it is difficult or impossible to understand and study the literary qualities of societies across history without understanding and examining their folk literature. Therefore, research on the rich treasures of Iranian folk and oral literature is of particular importance. This research aims at classifying the prominent works of Iranian folk literature into some limited specific groups according to the content and themes, and determining their genres. In order to determine the genre of Seventy Stories in "Iranian Maktabkhanei Literature" by Hassan Zolfaghari and Mahboubeh Heidari, each story has been examined in terms of three variables: content and theme, tone, and presentation. The results show that this kind of literature is mostly identifiable as belonging to didactic genre while the genres of epic and lyric have almost the same frequency. Also, the role of each sub-factor in making this genre effective is expressed separately.. ادبیات عامه، بخشی از فرهنگ مردم است که تخیل، احساسات، آرزوها و اندیشه‌‌ها‌ی آنان را از نسلی به نسل دیگر منتقل می‌کند و نشان دهنده معیار‌ها‌ی اخلاقی و زیباشناسی هر دوره از زندگی اقوام است. اساساً شناخت و بررسی ویژگی‌ها‌ی ادبی جوامع در گذار از تاریخ، بدون شناخت و بررسی ادبیات عامه، دشوار یا ناممکن است. از این رو پژوهش در گنجینه غنی ادبیات عامه و شفاهی ایران و بررسی ویژگی‌ها‌ی آن، اهمیت خاصی دارد. این پژوهش به منظور طبقه‌بندی آثار مطرح مکتب خانه‌ای و عامه ایران در گروه‌ها‌ی محدود و مشخص از نظر محتوا و مضمون و تعیین نوع ادبی آنها صورت گرفته است. برای تعیین نوع ادبی هر اثر از هفتاد داستان کتاب «ادبیات مکتب خانه‌ای» نوشته حسن ذوالفقاری و محبوبه حیدری، هر یک از داستان‌ها از جنبه سه متغیر محتوا و مضمون، لحن و شیوه ارائه بررسی شده است و این نتیجه حاصل گردیده که ادبیات مکتب خانه‌ای بیشتر تحت تأثیر نوع ادب تعلیمی بوده است و انواع حماسی و غنایی داستان‌ها‌ی عامه از فراوانی نسبتاً همسانی برخوردارند. همچنین در این پژوهش، نقش هر یک از زیرعامل ها در این اثرگذاری به تفکیک بیان شده است.http://literature.ihss.ac.ir/fa/Article/Download/10717