مقاله


کد مقاله : 13940614145042138

عنوان مقاله : بررسی زمان روایت در نمایشنامۀ «زنان مهتابی، مرد آفتابی»

نشریه شماره : 24 فصل زمستان 1389

مشاهده شده : 629

فایل های مقاله : 301 KB


نویسندگان

  نام و نام خانوادگی پست الکترونیک مرتبه علمی مدرک تحصیلی مسئول
1 مهدی نیک‌منش Nikmanesh44@yahoo.com دانشیار دکترا
2 سونا سلیمیان Soonasalimian@yahoo.com دانش آموخته کارشناسی ارشد

چکیده مقاله

در چند دهه¬ای که روایت¬شناسی به عنوان علم مطرح شده است، روایت¬شناسان کوشیده¬اند تا با دست یافتن به الگوهای روایتی مشخص دربارۀ مقوله¬های مختلف روایت، به کشف ساختار جهانی آن نائل شوند. از جمله مهم‌ترین این مقوله¬ها، مبحث زمان در روایت است که نظریه‌پرداز فرانسوی، ژرارد ژنت، نظریۀ مستقلی دربارۀ «عامل زمان و نقش و جایگاه آن در روایت» مطرح کرده است. از نظر ژنت، زمانمندی روایت با در نظر داشتن سه محور: نظم، تداوم و بسامد شکل می¬گیرد که پژوهشگر با بررسی ترتیب، طول و تناوب زمان‌روایی در مقایسه با زمان واقعی، به جایگاه عنصر زمان در روند گسترش طرح داستانی دست می¬یابد. بررسی زمان روایت در نمایشنامة «زنان مهتابی، مرد آفتابی»، نشان می¬دهد که یثربی با بر هم زدن نظم منطقی عنصر زمان و در حرکت از زمان تقویمی به زمان متن به گزینش¬های مختلفی دست یازیده و به نقل روایت¬های گذشته¬نگر و آینده¬نگر پرداخته است. کارکرد این گزینش¬ها و نوع خاص زمانمندی آنها در طراحی اجزای پیرنگ و بویژه ارائة عنصر تعلیق، نقش بسزایی دارد. علاوه بر این، بررسی تداوم و بسامد نقل وقایع در این نمایشنامه، روشـن می¬سازد که کنش‌های آن از ضرباهنگ و شتابی متناسب با مقصود نویسنده برخوردار است. از نظر اصول داستان¬پردازی، شتاب روایت رخدادها و تکرار و بسامد آنها ارتباط مستقیم و معناداری با محتوای نمایشنامه برقرار کرده است.